उदाहरण 1
कुनै विषयमा अनुसन्धान गर्दै गर्दा एक विद्यार्थीले निम्न टिपोटहरू लेखेका छन्:
- धेरैजसो तरल पदार्थ चिसिँदै जाँदा बढी घना हुन्छन्।
- पानी असामान्य छ: यो लगभग 4°C मा सबैभन्दा घना हुन्छ र त्यो तापक्रमभन्दा तल चिसिँदै जाँदा कम घना हुन्छ।
- जाडोमा, 4°C नजिकको पानी तालको पिँधमा डुब्छ भने त्योभन्दा चिसो पानी सतहनजिकै रहन्छ।
- त्यही चिसो सतही पानी सबैभन्दा पहिले जम्छ।
- माछाहरू बरफमुनिको तरल पानीमा जाडोभर बाँच्छन्।
विद्यार्थी ताल किन माथिबाट तलतिर जम्छन् भनी व्याख्या गर्न चाहन्छन्। यो लक्ष्य पूरा गर्न टिपोटहरूको सान्दर्भिक जानकारी कुन विकल्पले सबैभन्दा प्रभावकारी रूपमा प्रयोग गर्छ?
- धेरैजसो तरल पदार्थ चिसिँदै जाँदा बढी घना हुन्छन्।
- पानी असामान्य छ: यो लगभग 4°C मा सबैभन्दा घना हुन्छ र त्यो तापक्रमभन्दा तल चिसिँदै जाँदा कम घना हुन्छ।
- जाडोमा, 4°C नजिकको पानी तालको पिँधमा डुब्छ भने त्योभन्दा चिसो पानी सतहनजिकै रहन्छ।
- त्यही चिसो सतही पानी सबैभन्दा पहिले जम्छ।
- माछाहरू बरफमुनिको तरल पानीमा जाडोभर बाँच्छन्।
विद्यार्थी ताल किन माथिबाट तलतिर जम्छन् भनी व्याख्या गर्न चाहन्छन्। यो लक्ष्य पूरा गर्न टिपोटहरूको सान्दर्भिक जानकारी कुन विकल्पले सबैभन्दा प्रभावकारी रूपमा प्रयोग गर्छ?
- A.जाडोमा ताल माथिबाट तलतिर जम्छन्, र जमेको सतहमुनि बाँकी रहेको तरल पानीमा माछाहरू बाँच्न सक्छन्।
- B.लगभग 4°C भन्दा तल चिसिँदै जाँदा पानी कम घना हुने भएकाले, तालको सबैभन्दा चिसो पानी सतहनजिकै रहन्छ, जहाँ यो सबैभन्दा पहिले जम्छ।
- C.चिसिँदै जाँदा बढी घना हुने धेरैजसो तरल पदार्थभन्दा फरक, पानी लगभग 4°C मा सबैभन्दा घना हुन्छ।
- D.जाडोमा, 4°C नजिकको पानी तालको पिँधमा डुब्छ।
उत्तर र व्याख्या देखाउनुहोस्
उत्तर: B
विकल्प B उत्तम उत्तर हो। लक्ष्यका लागि कारण चाहिन्छ, र यो वाक्यले लगभग 4°C भन्दा तल पानीको घनत्व घट्ने कुरालाई सबैभन्दा चिसो पानी सतहमा रहने र सबैभन्दा पहिले जम्ने कुरासँग जोड्छ। विकल्प A गलत छ किनभने यसले ताल माथिबाट तलतिर जम्छन् भन्छ तर किन भनी व्याख्या गर्दैन। विकल्प C गलत छ किनभने यसले घनत्वसम्बन्धी तथ्य बताउँछ तर त्यसलाई जम्ने प्रक्रियासँग जोड्दैन। विकल्प D गलत छ किनभने यसले तुलनात्मक रूपमा न्यानो पानी कहाँ जान्छ भनी व्याख्या गर्छ तर जम्ने प्रक्रिया माथिबाट नै किन सुरु हुन्छ भनी बताउँदैन।